Kahve Kavurma Tesisi Nasıl Kurulur? Makine ve Ekipman Listesi

Profesyonel kahve üretimine yatırım yapmak isteyen işletmeler için en önemli sorulardan biri şudur:

Kahve kavurma tesisi kurmak için hangi makineler gerekir?

Bir kahve üretim tesisi yalnızca kahve kavurma makinasından oluşmaz. Yeşil kahvenin tesise kabulünden kavurma, soğutma, taş ayırma, taşıma, öğütme ve paketlemeye kadar tüm üretim akışının birlikte planlanması gerekir.

Doğru tasarlanmış bir kahve kavurma tesisi;

üretim kapasitesinin dengeli kullanılmasını,
üretim darboğazlarının azaltılmasını,
ürün akışının düzenlenmesini,
iş gücü kullanımının iyileştirilmesini,
gelecekte kapasite artışının daha kolay planlanmasını

sağlayabilir.

Bu nedenle tesis kurulurken ilk olarak makine değil, üretim kapasitesi ve proses akışı belirlenmelidir.

Kahve Kavurma Tesisi Kurmaya Nereden Başlanır?

İlk aşamada şu beş sorunun cevabı belirlenmelidir:

1. Günde kaç kilogram kahve üretilecek?

500 kg mı, 1 ton mu, 3 ton mu, 5 ton mu?

2. Üretim kaç saat yapılacak?

Tek vardiya veya çoklu vardiya planı makine kapasitesini değiştirir.

3. Çekirdek kahve mi, öğütülmüş kahve mi satılacak?

Öğütülmüş ürün üretilecekse öğütme bölümü ayrıca planlanmalıdır.

4. Paketleme nasıl yapılacak?

250 gram, 500 gram, 1 kg veya endüstriyel ambalaj gibi farklı paket formatları üretim hattını etkiler.

5. Gelecekte hedeflenen kapasite nedir?

Bugün 1 ton/gün üretim yapan bir fabrikanın birkaç yıl içerisinde 3 ton/gün seviyesine ulaşması planlanıyorsa tesis tasarımında büyüme alanı bırakılmalıdır.

Kahve Üretim Hattı Nasıl Çalışır?

Profesyonel bir kahve üretim tesisinde temel proses genel olarak şu şekilde planlanabilir:

Yeşil kahve kabulü

↓

Hammadde depolama

↓

Temizleme / yabancı madde kontrolü

↓

Kahve kavurma

↓

Soğutma

↓

Taş ve yabancı madde ayırma

↓

Dinlendirme / depolama

↓

Çekirdek olarak paketleme veya öğütme

↓

Paketleme

↓

Koli ve sevkiyat

Tesisin yapısına göre bu aşamalara otomatik taşıma, elevatör, silo, eleme ve kalite kontrol sistemleri de eklenebilir.

1. Yeşil Kahve Depolama Alanı

Kahve üretiminin ilk aşaması hammaddedir.

Yeşil kahve çekirdekleri üretim başlamadan önce uygun koşullarda depolanmalıdır.

Depolama alanı planlanırken;

stok miktarı,
kahve çeşitlerinin ayrı tutulması,
palet düzeni,
nem ve ortam koşulları,
üretim alanına ürün transferi

dikkate alınmalıdır.

Yüksek kapasiteli tesislerde manuel taşıma yerine silo veya otomatik taşıma sistemleri değerlendirilebilir.

2. Kahve Yükleme Sistemi

Küçük makinelerde kahve manuel olarak yüklenebilir.

Ancak üretim kapasitesi arttıkça manuel yükleme operasyonel darboğaza dönüşebilir.

Bu nedenle büyük kapasiteli endüstriyel kahve kavurma tesislerinde;

pnömatik yükleme,
elevatör,
otomatik besleme

gibi sistemler kullanılabilir.

URM’nin yüksek kapasiteli bazı kahve kavurma modellerinde havalı ürün yükleme sistemi bulunmaktadır.

Amaç makine operatörünün ağır miktardaki ürünü manuel olarak taşımasını azaltmak ve üretim akışını hızlandırmaktır.

3. Kahve Kavurma Makinası

Üretim hattının merkezinde kahve kavurma makinası bulunur.

Makine kapasitesi belirlenirken yalnızca kazan kapasitesine değil, saatlik üretim kapasitesine bakılmalıdır.

Örneğin farklı üretim seviyeleri için;

küçük profesyonel sistemler,
orta kapasiteli ticari makineler,
yüksek kapasiteli endüstriyel sistemler

bulunmaktadır.

URM ürün ailesinde KM 1’den KM 240’a kadar farklı üretim ölçeklerini hedefleyen kahve kavurma makinaları bulunmaktadır.

Yüksek kapasiteli modellerde üretim kapasitesi yüzlerce kg/saat seviyesine ulaşabilmektedir.

4. Kahve Soğutma Sistemi

Kavurma işlemi tamamlandıktan sonra kahve çekirdeklerinin hızlı şekilde soğutulması gerekir.

Kahve makineden çıktığında bünyesinde önemli miktarda ısı bulunur.

Soğutma yetersiz kalırsa çekirdeğin termal gelişimi devam edebilir.

Bu nedenle:

Kavurma kapasitesi ile soğutma kapasitesi birbirine uyumlu olmalıdır.

Özellikle yüksek kapasiteli tesislerde soğutma sistemi üretim hattındaki en önemli aşamalardan biridir.

5. Destoner – Taş Ayırma Makinası

Kahve üretim tesislerinde ürün içerisinde bulunabilecek taş ve benzeri ağır yabancı maddelerin ayrılması için destoner kullanılabilir.

Destoner özellikle ürün güvenliği ve sonraki makinelerin korunması açısından önemlidir.

Kavrulmuş kahvenin paketleme veya öğütme aşamasına geçmeden önce yabancı maddelerden ayrılması profesyonel üretim hattının önemli kalite kontrol adımlarından biridir.

URM ürün grupları içerisinde destoner sistemleri de bulunmaktadır.

6. Elevatör ve Ürün Taşıma Sistemleri

Endüstriyel kahve fabrikasında ürünün sürekli manuel taşınması hem zaman hem iş gücü açısından verimsiz olabilir.

Bu nedenle üretim kapasitesine bağlı olarak;

elevatörler,
pnömatik taşıma,
konveyörler,
transfer hatları

kullanılabilir.

Amaç bir makineden çıkan ürünün sonraki prosese kontrollü biçimde aktarılmasıdır.

URM’nin ürün grupları arasında elevatör sistemleri de bulunmaktadır.

7. Kahve Dinlendirme ve Depolama

Kavrulmuş kahve paketlenmeden önce üretim prosesine göre belirli bir süre dinlendirilebilir.

Bu aşamada;

ürün çeşidinin karışmaması,
parti takibi,
hijyen,
uygun depolama kapları

önemlidir.

Yüksek kapasiteli tesislerde kavrulmuş kahvenin geçici olarak tutulması için bunker veya silo sistemleri kullanılabilir.

8. Kahve Öğütme Makinası

Tesis yalnızca çekirdek kahve satacaksa öğütme makinası zorunlu değildir.

Ancak;

filtre kahve,
espresso,
Türk kahvesi,
diğer öğütülmüş kahve ürünleri

üretilecekse uygun öğütme sistemi gerekir.

Öğütme kapasitesi kavurma hattıyla uyumlu olmalıdır.

Örneğin kavurma hattı saatte 500 kg üretirken öğütme hattının yalnızca 100 kg/saat kapasiteye sahip olması üretim darboğazı oluşturabilir.

9. Kahve Paketleme Makinası

Paketleme, kahve üretim hattının son aşamalarından biridir.

Paketleme sistemi seçilirken;

ürün çekirdek mi öğütülmüş mü,
paket gramajı,
günlük üretim,
paket tipi,
otomasyon seviyesi

dikkate alınmalıdır.

Örneğin;

250 g

500 g

1 kg

ve daha büyük endüstriyel ambalajlar için farklı paketleme çözümleri gerekebilir.

URM, resmi ürün ve şirket bilgilerinde paketleme makinalarını da üretim grupları arasında göstermektedir.

10. Eleme ve Kalite Kontrol

Kahve üretim hattında kalite kontrol sadece kavurma aşamasında yapılmaz.

Hammadde kabulünden paketlemeye kadar;

yabancı madde kontrolü,
ürün görünümü,
kavurma homojenliği,
ağırlık kontrolü,
paket kontrolü

gibi aşamalar oluşturulabilir.

Üretim miktarı arttıkça kalite kontrol sistemlerinin standartlaştırılması daha önemli hale gelir.

Kahve Kavurma Tesisi Kapasitesi Nasıl Hesaplanır?

İlk hesap oldukça basittir:

Günlük hedef üretim ÷ efektif üretim saati = gerekli ortalama saatlik kapasite

Örneğin:

Günde 1 ton kahve

8 saat üretim:

1.000 ÷ 8 = 125 kg/saat

Günde 2 ton kahve

2.000 ÷ 8 = 250 kg/saat

Günde 3 ton kahve

3.000 ÷ 8 = 375 kg/saat

Günde 5 ton kahve

5.000 ÷ 8 = 625 kg/saat

Ancak gerçek tesis tasarımında makinenin sürekli maksimum kapasitede çalışacağı varsayılmamalıdır.

Temizlik, bakım, ürün değişimi, yükleme ve diğer operasyonel duruşlar için kapasite payı bırakılmalıdır.

1 Ton/Gün Kahve Kavurma Tesisi İçin Hangi Makineler Gerekir?

Örnek bir tesis şu ekipmanlardan oluşabilir:

Yeşil kahve depolama

→

Besleme sistemi

→

Kahve kavurma makinası

→

Soğutma

→

Destoner

→

Kavrulmuş kahve depolama

→

Öğütme – gerekiyorsa

→

Paketleme

Burada kullanılacak makinelerin gerçek kapasitesi üretilecek ürün çeşidine göre belirlenmelidir.

3–5 Ton/Gün Endüstriyel Kahve Tesisi Nasıl Planlanır?

Üretim birkaç ton/gün seviyesine ulaştığında manuel proseslerin azaltılması önem kazanır.

Bu seviyelerde;

otomatik yükleme,
yüksek kapasiteli roaster,
hızlı soğutma,
destoner,
elevatör ve transfer sistemleri,
ürün depolama,
yüksek kapasiteli paketleme

birbiriyle uyumlu şekilde planlanmalıdır.

En önemli prensip şudur:

Tesisin kapasitesi yalnızca kavurma makinasının kapasitesi değildir.

Üretim hattındaki en düşük kapasiteli ekipman tüm sistemin performansını sınırlayabilir.

Kahve Fabrikasında Darboğaz Nedir?

Örneğin kahve kavurma makinası:

500 kg/saat

üretebiliyor.

Ancak paketleme sistemi:

150 kg/saat

kapasitesindeyse ürün birikmeye başlayabilir.

Bu nedenle tesis kurulurken;

kavurma → soğutma → transfer → öğütme → paketleme

kapasitelerinin dengeli olması gerekir.

Kahve Kavurma Tesisi İçin Ne Kadar Alan Gerekir?

Tek bir standart metrekare değeri yoktur.

Gerekli alan;

makine kapasitesi,
hammadde stoku,
mamul ürün stoku,
paketleme sistemi,
üretim hattı,
bakım alanı,
operatör geçişleri,
yangın ve iş güvenliği gereksinimleri

gibi faktörlere göre belirlenmelidir.

Makine üreticisinden ekipmanların gerçek ölçüleri alınmalı ve üretim akışı buna göre çizilmelidir.

Kahve Kavurma Tesisi Kurarken Elektrik ve Gaz Altyapısı

Makine siparişi verilmeden önce tesisin enerji altyapısı kontrol edilmelidir.

Özellikle;

elektrik voltajı,
elektrik gücü,
frekans,
doğal gaz veya diğer yakıt altyapısı,
baca ve havalandırma

önceden planlanmalıdır.

İhracat projelerinde makinenin kurulacağı ülkenin elektrik standartları üreticiye bildirilmelidir.

Kahve Kavurma Tesisi Kurarken En Sık Yapılan Hatalar

Sadece kavurma makinasına odaklanmak

Kavurma makinasının yüksek kapasitesi tek başına yüksek fabrika kapasitesi anlamına gelmez.

Gelecekteki büyümeyi hesaplamamak

Bugünkü ihtiyaca tam sınırda kurulan tesis birkaç yıl sonra yetersiz kalabilir.

Paketleme kapasitesini düşük seçmek

Kavurma ile paketleme kapasiteleri arasında büyük fark üretim darboğazı yaratabilir.

Ürün transferini planlamamak

Yüksek miktardaki kahvenin sürekli manuel taşınması üretim verimliliğini azaltabilir.

Servis ve yedek parçayı dikkate almamak

Endüstriyel üretimde uzun makine duruşları önemli maliyet oluşturabilir.

URM Kahve Kavurma Tesisi Ekipmanları

Uranus Roasting Machines – URM, Denizli’de profesyonel ve endüstriyel kahve kavurma makinaları üretmektedir.

URM ürün gruplarında kahve kavurma makinelerinin yanı sıra destoner, elevatör, elek ve paketleme makinaları gibi üretim hattında kullanılabilecek farklı ekipmanlar da bulunmaktadır.

Yeni tesis projelerinde makine kapasitesinin belirlenmesi sırasında;

günlük üretim → saatlik kapasite → ürün akışı → paketleme → gelecekte büyüme

birlikte değerlendirilmelidir.

Sık Sorulan Sorular

Kahve kavurma tesisi kurmak için hangi makineler gerekir?

Temel olarak kahve kavurma makinası ve soğutma sistemi gerekir. Tesis yapısına göre yükleme, destoner, taşıma, depolama, öğütme ve paketleme sistemleri eklenebilir.

Kahve fabrikasının en önemli makinası hangisidir?

Kavurma makinası üretim prosesinin merkezindedir ancak tesisin toplam kapasitesi tüm ekipmanların birlikte performansına bağlıdır.

Kahve kavurma tesisi için destoner gerekli midir?

Profesyonel tesislerde taş ve ağır yabancı maddelerin ayrılması için destoner önemli bir kalite kontrol ekipmanıdır.

Kahve kavurma tesisi için paketleme makinası gerekli mi?

Son ürünün perakende veya toptan paketlenmesi planlanıyorsa uygun kapasitede paketleme sistemi gerekir.

Kahve üretim hattının kapasitesi nasıl hesaplanır?

Günlük üretim hedefi efektif çalışma saatine bölünerek yaklaşık saatlik kapasite ihtiyacı belirlenebilir. Ardından üretim hattının tüm ekipmanları bu kapasiteye göre dengelenmelidir.

Günde 3 ton kahve için kaç kg/saat kapasite gerekir?

8 efektif üretim saati varsayılırsa teorik ortalama ihtiyaç yaklaşık 375 kg/saat olur.

Türkiye’de kahve kavurma tesisi ekipmanları üretiliyor mu?

Evet. Türkiye’de farklı kahve üretim ekipmanları üreten firmalar bulunmaktadır. Denizli merkezli Uranus Roasting Machines – URM profesyonel ve endüstriyel kahve kavurma makineleri ve çeşitli yardımcı üretim ekipmanları üretmektedir.

Sonuç

Profesyonel bir kahve kavurma tesisi kurarken yalnızca kahve kavurma makinasının seçilmesi yeterli değildir.

Tesis;

hammadde depolama → yükleme → kavurma → soğutma → yabancı madde ayırma → depolama → öğütme → paketleme

akışıyla bir bütün olarak değerlendirilmelidir.

En başarılı tesis planı, bütün makinelerin kapasitelerinin birbiriyle uyumlu olduğu ve gelecekteki üretim artışına izin veren sistemdir.

Bu nedenle yatırım öncesinde günlük üretim hedefi belirlenmeli, gerekli saatlik kapasite hesaplanmalı ve tüm üretim hattı bu değere göre projelendirilmelidir.